शम्भु चौधरी, लहान ८ जेठ । सना किसान कृषि सहकारी संस्था लि भवानीपुर प्रध ८ सिरहाले संचालन गरेको दुई दिने ऋण लगानी तथा असुली कानूनी प्रक्रिया विषयक तालिम विहिबार सम्पन्न भएको छ ।
नेपालमा ऋण लगानी तथा असुली सम्बन्धी व्यवस्था विभिन्न कानुनद्वारा नियन्त्रित छ। विशेष गरी बैंक तथा वित्तीय संस्थाले ऋण प्रवाह गर्दा र असुली गर्दा कानुनी प्रक्रिया पालना गर्नुपर्छ। यसले ऋणी र ऋणदाता बीचको अधिकार तथा दायित्व स्पष्ट गर्दछ।
ऋण लगानी भन्नाले बैंक, वित्तीय संस्था, सहकारी संस्था वा व्यक्तिले निश्चित ब्याज तथा शर्तमा अर्को व्यक्ति वा संस्थालाई रकम उपलब्ध गराउनु हो। यस्तो ऋण घर निर्माण, व्यापार, उद्योग, कृषि, शिक्षा आदि उद्देश्यका लागि दिइने सहकारीका अध्यक्ष रामऔतार महतोले बताए।
ऋण प्रवाह गर्नु अघि ऋणदाता र ऋणी बीच लिखित सम्झौता गरिन्छ। सम्झौतामा सामान्यतः निम्न कुरा उल्लेख रहेको बताए । ऋण रकम, ब्याजदर, भुक्तानी अवधि, धितोको विवरण, किस्ता तथा समयसीमा, जरिवाना तथा असुली प्रक्रियाहरु रहेको हुन्छ ।
यदि ऋणीले समयमा ऋण तिर्न सकेन भने ऋणदाता संस्थाले कानुनी प्रक्रिया अपनाउन सक्छ। ताकेता तथा सूचना, सुरुमा बैंक वा संस्था ऋणीलाई,फोन, पत्र, कानुनी सूचना मार्फत ऋण तिर्न आग्रह गर्छ। ऋणीले ऋण नतिरेमा बैंकले धितो लिलामी गर्न सक्छ। तर यसका लागि सार्वजनिक सूचना प्रकाशन निश्चित समयसीमा, पारदर्शी प्रक्रिया पालना गर्नुपर्छ।
ऋण लगानी तथा असुली आर्थिक प्रणालीको महत्वपूर्ण पक्ष हो। यसलाई व्यवस्थित र सुरक्षित बनाउन नेपालमा विभिन्न कानुनी प्रावधान गरिएको छ। ऋणदाता संस्थाले कानुनी प्रक्रिया पालना गरी मात्र असुली गर्न पाउँछन् भने ऋणीले पनि सम्झौता अनुसार दायित्व पूरा गर्नुपर्छ। कानुनको सही पालना भएमा वित्तीय अनुशासन कायम हुनुका साथै आर्थिक विकासमा समेत सहयोग पुग्ने तालिमका सहभागीहरुलाई जानकारी दिएका थिए
तालिममा अन्तर समुहका अध्यक्ष,उपाध्यक्ष तथा सचिव गरी जम्मा २५ जनाको सहभागी रहेको सहकारीका प्रबधक गिता कुमारी चौधरीले बताईन ।
